kleine tuin

Ontwerper Spencer Viner wilde een tuin die je in no-time laat vergeten dat je in de stad bent. Het werd een oosterse zen-tuin vol geheimen.

Rond deze tijd van het jaar staan de hortensia’s volop in bloei, naast bamboe en weelderige siergrassen uit China en Japan. De fraaie bladeren in alle maten vormen een groen dak boven de tuin. Als je door de keukendeur van tuinontwerper Spencer Viner naar buiten stapt, kom je in een groene oase terecht. Ondanks de geringe grootte van de tuin, niet meer dan 50 m², groeien er onder meer Japanse esdoorns, een treurwilg en wel tien kleinbladige lindes (Tilia cordata). Spencer: ‘In een kleine tuin moet je de hoogte in.’

kleine tuin

Als een schilderij

Wat een verschil met de overwoekerde tuin vol betonnen tegels, die hij een aantal jaren geleden aantrof. Spencer: ‘Ik woon nu zeven jaar in dit huis, in een buitenwijk van Londen. Een heel fijn, typisch Engels huis. Maar de tuin was niet veel bijzonders toen ik het kocht. Omdat ik dagelijks met planten bezig ben, jeukten mijn vingers om hier iets bijzonders van te maken.’ Zijn grootste wens was een tuin waarin je je helemaal kunt terugtrekken. Afgesloten van de drukke straat aan de voorkant van het huis. ‘Ik wilde mijn eigen inspirerende uitzicht creëren en niet tegen de gevel van de achterburen aankijken. Het moest een moderne tuin worden met een Japans gevoel voor esthetiek. Een zen-tuin waarin het draait om rust en vredigheid.’

‘Het frisse groen combineert prachtig met het diepe zwart van de muur’

Tegel als uitgangspunt

Een goede tuin verklapt niet meteen al zijn geheimen, vindt Spencer. ‘Je moet er doorheen kunnen lopen en iedere keer iets nieuws ontdekken.’ Ook wilde hij op die kleine oppervlakte verschillende zitplekken en hoekjes creëren, die wel met elkaar een eenheid moeten vormen. Een methode daarvoor is om de tuin ‘op een raster’ te ontwerpen. De afmetingen van de nieuwe betonnen tegels waren het uitgangspunt. Spencer: ‘Ik gebruikte een veelvoud van de maat om een terras en plantenvakken te maken. Door een tuin zo in te delen krijgt hij harmonie en balans.’

kleine tuin

Kamer zonder plafond

Spencer heeft bewust voor een pergola gekozen, die bijna de helft van tuin beslaat en zwart is geschilderd. Het zorgt voor een geborgen gevoel. ‘Pharrell Williams zingt in zijn lied Happy: ‘… like a room without a roof’, en dat is precies het gevoel dat je krijgt als je onder de pergola zit. Om de houten palen heb ik een raster aangebracht, zodat klimplanten als blauweregen, Toscaanse jasmijn en clematis hun weg naar boven vinden. Daarnaast zorgen de palen voor een frame, waardoor het lijkt alsof je de tuin door een schilderijlijst bekijkt. De strakke lijnen van de pergola vind ik mooi in combinatie met de verfijnde en zachte vormen van de planten.’

kleine tuin

In eigen bos

Spencer koos bewust voor blad met bijzondere vormen, kleuren en structuren, die met elkaar contrasteren. ‘Ik zit graag onder het bladerdak van de kleine bomen. Het voelt alsof ik in mijn eigen bos ben.’ Voor het verhoogde terras gebruikte Spencer cederhout en op de grond kwamen tegels en grind. De ommuring is gemaakt van triplex, dat zwart is geschilderd. ‘Je krijgt er nog meer diepte door en het combineert prachtig met het frisse groen van de planten.’

kleine tuin

Oosters water

Een opvallend element in Spencers’ tuin zijn betonnen ringen met een doorsnede van bijna één meter. Opgestapeld vormen ze twee plantenbakken en een vijver, compleet met waterlelies, bamboe en vissen. In een van de plantenbakken groeit een eucalyptusboom en in de ander een olijf. ‘Ik wilde heel graag een vijver omdat het een kenmerk van de Japanse tuin is. Het water komt uit een bamboepijp en maskeert straatgeluiden. Ik kan uren kijken naar de patronen die regendruppels op het wateroppervlak maken. In deze tuin is geluid ook erg belangrijk: je hoort hier het tokkelen van de windgong, ruisen van de bamboebladeren en het water sijpelen.’

kleine tuin

Zonnegroet onder de treurwilg

Een klein beetje onderhoud is wel nodig in deze tuin, maar dat doet Spencer graag. ‘Het fysiek aspect van tuinieren in combinatie met een creatief proces in de natuur, maakt mijn werk als tuinontwerper zo ontzettend leuk en uitdagend. Ik probeer hier al mijn ideeën uit. In een kleine tuin zoals die van mij heb je discipline nodig om alles wat groeit in toom te houden. Door de planten en bomen regelmatig te snoeien creëer ik ruimte, licht en evenwicht. De treurwilg snoei ik bijvoorbeeld elk jaar, anders wordt hij veel te groot. De kruidenplanten knip ik elk voorjaar tot de grond toe af, zodat ze opnieuw kunnen uitgroeien.’ Naast het tuinieren, snoeien en onderhouden, is de tuin voor Spencer ook de ultieme plek voor ontspanning. ‘Als het weer het toelaat zit ik er graag met vrienden en ik doe hier aan yoga en meditatie. De tuin ligt op het oosten, ’s zomers blijft de zon hier tot laat in de middag. Mijn tuin voelt een veilige haven, een plek waar ik tot rust kom.’

kleine tuin

Kijk hier voor meer informatie over tuinontwerper Spencer Viner.

Fotografie: Maayke de Ridder. Tekst: Floor Roelvink